عضویت افتخاری سفیر رومانی در فرهنگستان زبان و ادب فارسی

Узвияти ифтихории сафири Руминия дар Фарҳангистони забон ва адаби форсӣ

x2405951
شنبه، بیست‌وسوم مردادماه ۱۳۹۵، فرهنگستان زبان و ادب فارسی در مراسمی که به‌منظور تودیع آقای کریستین تئودورسکو، سفیر کشور رومانی در جمهوری اسلامی ایران، برگزار شد، میزبان سفرای کشورهای تاجیکستان، افغانستان، گرجستان، روسیه و چین بود. در این مراسم علاوه بر شماری از اعضای پیوسته و وابسته و مدیران گروه‌های پژوهشی فرهنگستان، آقایان محمود حیدری، مدیر کل اروپای شرقی در وزارت امور خارجه، محمدرضا دربندی، معاون بین‌الملل بنیاد سعدی، علی‌اکبر فرازی، رئیس انجمن دوستی ایران و رومانی، کریم نجفی برزگر، معاون فرهنگی دانشگاه پیام نور، احمد جلالی، سفیر جمهوری اسلامی ایران در یونسکو، و حسینعلی رحیمی، مدیر عامل انجمن دوستی ایران و رومانی، نیز حضور داشتند.
در ابتدای این مراسم دکتر غلامعلی حدّاد عادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی، پس از خوشامدگویی به میهمانان فرهنگستان، اظهار کرد: مجلس امشب ما به افتخار جناب آقای کریستین تئودورسکو، سفیر محترم جمهوری رومانی در ایران، برپا شده است. فرهنگستان زبان و ادب فارسی، با کمال افتخار، جناب آقای کریستین تئودوروسکو را به عضویت افتخاری فرهنگستان زبان و ادب فارسی در جمهوری اسلامی ایران پذیرفته است و ما خوشوقتیم که اعطای لوح این عضویت، چند روزی قبل از عزیمت ایشان به رومانی صورت می‌گیرد. برای بنده و همکارانم در فرهنگستان زبان و ادب فارسی توفیق بزرگی است که توانسته‌ایم میزبان جمع ارجمند حاضر باشیم.

x2405952
بنده اشاره‌ای می‌کنم به رابطۀ میان زبان و دیپلماسی. اگر بگوییم زبان بهترین ابزار برای یک دیپلمات است سخن گزافی نگفته‌ایم. یکی از راه‌های گسترش زبان در بین ملل فعالیت‌های دیپلماسی است و دیپلمات‌هایی که زبان کشورهای دیگر را می‌دانند مسلّماً مأموران سیاسی موفق‌تری هستند. آن‌ها نه‌تنها گزارش‌های شفاف‌تری به کشور خودشان می‌فرستند، بلکه با در دست داشتن کلید زبان، به فرهنگ مردم کشور میزبان بهتر پی می‌برند و داوری‌های واقع‌بینانه‌تری می‌کنند. ما شاهدیم کشورهایی که دیپلمات‌های بیشتری از آن‌ها مسلط بر زبان خارجه‌اند، کشورهای نیرومندتری هستند. خوشبختانه سنّت فارسی‌دانی در ایران، در بین دیپلمات‌ها، روز به روز توسعۀ بیشتری پیدا می‌کند؛ اگرچه در گذشته هم وجود داشته است. چندین سال پیش بود که ملاقاتی با سفیر روسیه در ایران داشتیم. بانوی سالخورده‌ای در آن ملاقات از روسیه آمده بودند که آقایان معترف بودند همه نزد او فارسی خوانده‌اند و او مادر این دیپلمات‌ها محسوب می‌شد. در آن جلسه که حدود ده سال پیش بود گفتند فارسی‌آموزی در وزارت خارجۀ روسیه عمری نزدیک به دویست سال دارد. در سفارتخانه‌های دیگر هم تعداد قابل توجهی دیپلمات وجود دارد که همه به زبان فارسی مسلط هستند. گذشته از سفیر افغانستان و تاجیکستان که فارسی تعلق به آن‌ها دارد و این زبان در خانۀ آن‌ها بوده است، سفرایی مانند سفیر پیشین چین و ژاپن و سفیر گرجستان و ارمنستان از این ابزار به‌خوبی استفاده کرده‌اند.
یک نمونۀ بسیار موفق جناب آقای کریستین تئودورسکو هستند. ایشان از ۱۳۵۲ تا ۱۳۵۶ در دانشکدۀ ادبیات دانشگاه تهران دورۀ کارشناسی زبان و ادبیات فارسی را طی کرده‌اند و اندکی بعد به استخدام وزارت خارجۀ رومانی درآمده‌اند و به فاصلۀ کوتاهی، هم‌زمان با انقلاب اسلامی در ایران، با دانش زبان فارسی، به ایران اعزام شده‌اند و به‌عنوان یک دیپلمات تا پایان جنگ تحمیلی در ایران بوده‌اند. پس از آن مدتی در کشورهای دیگر، از جمله تایلند، سفیر بوده‌اند و سپس در نوبت بعدی بازگشت به ایران، به‌عنوان سفیر رومانی در ایران انجام وظیفه کرده‌اند و اکنون دوران طولانی و پربرکت سفارت خود را به پایان رسانده‌اند. ایشان مجموعاً ۲۲ سال در ایران اقامت داشته‌اند و زبان فارسی را، هم در دانشگاه آموخته‌اند و هم در جامعۀ ایران. ایشان یکی از موفق‌ترین سفیران در میان سفرایی هستند که به فارسی سخن می‌گویند و به زبان فارسی بسیار مسلّط‌اند. ما در چند سال اخیر توفیق داشته‌ایم که گاهی به خدمت ایشان برسیم و خوشحالیم که توانستیم در این روزهای آخر این تصمیم بجا و شایسته را بگیریم که ایشان به عضویت افتخاری فرهنگستان درآیند. ما اطمینان داریم جناب آقای تئودورسکو بعد از بازگشت به رومانی همچنان سفیر رومانی خواهند بود در ایران، منتها سفیر رومانی در ایران که در رومانی اقامت خواهد داشت؛ یعنی همچنان عشق و علاقه‌ای که ایشان به گسترش روابط‌ بین دو کشور دارند ادامه خواهد یافت و اطمینان داریم که ایشان، هم قبل از بازنشستگی و هم بعد از بازنشستگی از وزارت خارجه، در گسترش زبان فارسی در رومانی تلاش خواهند کرد. ما انتظار داریم و اطمینان داریم که دانشگاه‌های بخارست از وجود ایشان، از تجربۀ ایشان و تسلط ایشان به زبان فارسی، برای آموزش زبان فارسی استفاده خواهند کرد و اطمینان داریم ایشان، با فراغت بیشتری که پیدا می‌کنند، می‌توانند آثار مناسبی را از زبان فارسی به زبان رومانیایی برگردانند و آنچنان که در کار اقتصادی و سیاسی و فرهنگی موفق بوده‌اند از این پس سرمایه‌گذاری بیشتری در عرصۀ فرهنگ بکنند.
من عضویت افتخاری فرهنگستان زبان و ادب فارسی را به جناب آقای تئودورسکو تبریک می‌گویم، آنچنان که این عضویت را به فرهنگستان زبان و ادب فارسی نیز تبریک می‌گویم.
پس از آن دکتر غلامعلی حدّاد عادل، لوح عضویت افتخاری فرهنگستان زبان و ادب فارسی را به آقای کریستین تئودورسکو تقدیم کرد و ایشان نیز در سخنانی کوتاه اظهار کرد: این افتخار عظیمی بود که امشب نصیب بنده شد. فکر اینکه نام من در کنار نام‌های افراد بزرگ و فوق‌العادۀ فعال در زمینۀ زبان و ادب فارسی بیاید افتخار بزرگی است نه‌تنها برای خود بنده، بلکه برای نزدیکان بنده و حتی کشور من. از این لطف و از در نظر گرفتن علاقۀ وافر بنده به تکمیل معلوماتم در ارتباط با زبان و ادب فارسی بسیار سپاسگزارم. همچنین از تمام همکارانم که در طول این مأموریت طولانی‌مدت همراه من بودند تشکر می‌کنم. من امیدوارم دوستانی که در این حرفه هستند روز به روز برای تکمیل اطلاعاتشان در زمینۀ زبان و ادب فارسی تلاش کنند. از جناب‌ آقای دکتر حدّاد عادل هم بسیار سپاسگزارم به‌ جهت لطفی که بنده داشتند.

x240595

Фарҳангистони забон ва адаби форсӣ дар маросиме, ки ба манзури тавдеи оқои Кристин Теодорски – сафири кишвари Руминия дар Ҷумҳурии Исломии Эрон баргузор шуд, мизбони сафирони кишварҳои Тоҷикистон, Афғонистон, Гурҷистон, Русия ва Чин буд. Дар ин маросим, илова бар шуморе аз аъзои пайваста ва вобаста ва мудирони гурӯҳҳои пажӯҳишии Фарҳангистон, оқоён Маҳмуди Ҳайдарӣ – мудири кулли бахши Урупои шарқӣ дар Вазорати умури хориҷаи Ҷумҳурии Исломии Эрон, Муҳаммадризо Дарбандӣ – муовини байналмилали Бунёди «Саъдӣ», Алиакбари Фарозӣ – раиси Анҷумани дӯстии Эрон ва Руминия, Карим Наҷафии Барзгар – муовини фарҳангии Донишгоҳи «Паёми нур», Аҳмади Ҷалолӣ – сафири Ҷумҳурии Исломии Эрон дар ЮНЕСКО ва Ҳусейналии Раҳимӣ – мудири омили Анҷумани дӯстии Эрон ва Руминия низ ҳузур доштанд.
Дар ибтидои ин маросим доктор Ғуломалии Ҳаддоди Одил – раиси Фарҳангистони забон ва адаби форсӣ пас аз хушомадгӯӣ ба меҳмонони Фарҳангистон, изҳор кард: «Маҷлиси мо имшаб ба ифтихори ҷаноби оқои Кристин Теодорски – сафири муҳтарами Ҷумҳурии Руминия дар Эрон барпо шудааст. Фарҳангистони забон ва адаби форсӣ бо камоли ифтихор ҷаноби оқои Кристин Теодорскиро ба узвияти ифтихории Фарҳангистони забон ва адаби форсӣ дар Ҷумҳурии Исломии Эрон пазируфтааст ва мо хушвақтем, ки эътои лавҳи ин узвият чанд рӯзе қабл аз азимати эшон ба Руминия сурат мегирад. Барои банда ва ҳамкоронам дар Фарҳангистони забон ва адаби форсӣ тавфиқи бузургест, ки тавонистаем мизбони ҷамъи арҷманди ҳозир бошем.
Банда ишорае мекунам ба робитаи миёни забон ва дипломатия. Агар бигӯем забон беҳтарин абзор барои як дипломат аст, сухани газофе нагуфтаем. Яке аз роҳҳои густариши забон дар байни милал фаъолиятҳои дипломатист ва дипломатҳое, ки забони кишварҳои дигарро медонанд, мусалламан, маъмурони сиёсии муваффақтаре ҳастанд. Онҳо на танҳо гузоришҳои шаффофтаре ба кишвари худашон мефиристанд, балки бо дар даст доштани калиди забон, ба фарҳанги мардуми кишвари мизбон беҳтар пай мебаранд ва довариҳои воқеъбинонатаре мекунанд. Мо шоҳидем, кишварҳое, ки дипломатҳои бештаре аз онҳо мусаллат бар забони хориҷаанд, кишварҳои нирӯмандтаре ҳастанд. Хушбахтона, суннати форсидонӣ дар Эрон, дар байни дипломатҳо рӯз ба рӯз тавсиаи бештаре пайдо мекунад, агарчи дар гузашта ҳам вуҷуд доштааст. Чандин сол пеш буд, ки мулоқоте бо сафири Русия дар Эрон доштем. Бонуи солхӯрдае дар он мулоқот аз Русия омада буданд, ки оқоён муътариф буданд ҳама назди ӯ форсӣ хондаанд ва ӯ модари ин дипломатҳо маҳсуб мешуд. Дар он ҷаласа, ки ҳудуди даҳ соли пеш буд, гуфтанд, форсиомӯзӣ дар Вазорати хориҷаи Русия умре наздик ба дувист сол дорад. Дар сафоратхонаҳои дигар ҳам теъдоди қобили таваҷҷуҳе дипломат вуҷуд дорад, ки ҳама ба забони форсӣ мусаллат ҳастанд. Гузашта аз сафири Афғонистон ва Тоҷикистон, ки форсӣ тааллуқ ба онҳо дорад ва ин забон дар хонаи онҳо будааст, сафироне, монанди сафири пешини Чину Ҷопон ва сафири Гурҷистону Арманистон аз ин абзор ба хубӣ истифода кардаанд.
Як намунаи бисёр муваффақ ҷаноби оқои Кристин Теодорски ҳастанд. Эшон аз соли 1973 (1352 ш.) то 1977 (1356 ш.) дар донишкадаи адабиёти Донишгоҳи Теҳрон давраи коршиносии забон ва адабиёти форсиро тай кардаанд ва андаке баъд ба истихдоми Вазорати хориҷаи Руминия даромадаанд ва ба фосилаи кӯтоҳе, ҳамзамон бо инқилоби исломӣ дар Эрон, бо дониши забони форсӣ ба Эрон эъзом шудаанд ва ба унвони як дипломат то поёни ҷанги таҳмилӣ дар Эрон будаанд. Пас аз он муддате дар кишварҳои дигар, аз ҷумла, Таиланд сафир будаанд ва сипас дар навбати баъдии бозгашт ба Эрон, ба унвони сафири Руминия дар Эрон анҷоми вазифа кардаанд ва акнун даврони тӯлонӣ ва пурбаракати сафорати худро ба поён расондаанд. Эшон маҷмӯан 22 сол дар Эрон иқомат доштаанд ва забони форсиро ҳам дар донишгоҳ омӯхтаанд ва ҳам дар ҷомеаи Эрон. Эшон яке аз муваффақтарин сафирон дар миёни сафироне ҳастанд, ки ба форсӣ сухан мегӯянд ва ба забони форсӣ бисёр мусаллатанд. Мо дар чанд соли ахир тавфиқ доштаем, ки гоҳе ба хидмати эшон бирасем ва хушҳолем, ки тавонистем дар ин рӯзҳои охир ин тасмими баҷо ва шоистаро бигирем, ки эшон ба узвияти ифтихории Фарҳангистон дароянд. Мо итминон дорем ҷаноби оқои Теодорский баъд аз бозгашт ба Руминия ҳамчунон сафири Руминия хоҳад буд дар Эрон, мунтаҳо сафири Руминия дар Эрон, ки дар Руминия иқомат хоҳад дошт, яъне ҳамчунон ишқу алоқае, ки эшон ба густариши равобити байни ду кишвар доранд, идома хоҳад ёфт ва итминон дорем, ки эшон ҳам қабл аз бознишастагӣ ва ҳам баъд аз бознишастагӣ аз Вазорати хориҷа, дар густариши забони форсӣ дар Руминия талош хоҳанд кард. Мо интизор дорем ва итминон дорем, ки донишгоҳҳои Бухарест аз вуҷуди эшон, аз таҷрубаи эшон ва тасаллути эшон ба забони форсӣ барои омӯзиши забони форсӣ истифода хоҳанд кард ва итминон дорем эшон бо фароғати бештаре, ки пайдо мекунанд, метавонанд осори муносиберо аз забони форсӣ ба забони руминиёӣ баргардонанд ва ончунон, ки дар кори иқтисодиву сиёсӣ ва фарҳангӣ муваффақ будаанд, аз ин пас сармоягузории бештаре дар арсаи фарҳанг бикунанд.
Ман узвияти ифтихории Фарҳангистони забон ва адаби форсиро ба ҷаноби оқои Теодорски табрик мегӯям, ончунон ки ин узвиятро ба Фарҳангистони забон ва адаби форсӣ низ табрик мегӯям».
Пас аз он доктор Ғуломалии Ҳаддоди Одил лавҳи узвияти ифтихории Фарҳангистони забон ва адаби форсиро ба оқои Кристин Теодорски тақдим кард ва эшон низ дар суханоне кӯтоҳ изҳор кард: «Ин ифтихори азиме буд, ки имшаб насиби банда шуд. Фикри ин ки номи ман дар канори номҳои афроди бузург ва фавқулъодаи фаъол дар заминаи забон ва адаби форсӣ биёяд, ифтихори бузургест на танҳо барои худи банда, балки барои наздикони банда ва ҳатто кишвари ман. Аз ин лутф ва дар назар гирифтани алоқаи вофири банда ба такмили маълумотам дар иртибот бо забон ва адаби форсӣ бисёр сипосгузорам. Ҳамчунин, аз тамоми ҳамкоронам, ки дар тӯли ин маъмурияти тӯлонимуддат ҳамроҳи ман буданд, ташаккур мекунам. Ман умедворам дӯстоне, ки дар ин ҳирфа ҳастанд, рӯз ба рӯз барои такмили иттилооташон дар заминаи забон ва адаби форсӣ талош кунанд. Аз ҷаноби оқои доктор Ҳаддоди Одил ҳам бисёр сипосгузорам ба ҷиҳати лутфе, ки банда доштанд».

همچنین بررسی کنید

واژه‌‌نامۀ شکوری در وبگاه پژوهشگاه

«Вожаномаи Шакурӣ» дар вебгоҳи пажӯҳишгоҳ

نرم‌افزار «واژه‌نامۀ شکوری» از سوی پژوهشگاه فرهنگ فارسی- تاجیکی، حاوی بیش از ۴۹۰۰۰۰ (چهارصد و …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *